Meubelfabrikanten moeten uiterlijk 2030 oude meubels innemen

Fabrikanten en importeurs van meubels worden uiterlijk in 2030 verantwoordelijk voor de inzameling en het hergebruik van hun producten. Het kabinet werkt daarvoor aan de UPV meubels, een uitgebreide producentenverantwoordelijkheid naar het voorbeeld van plastic flesjes en blikjes, meldt de NOS. Een eerste conceptplan volgt dit najaar.

De regeling gaat gelden voor producten als banken, keukenkasten en bedden. Wie ze op de markt brengt, wordt ook verantwoordelijk voor wat er na gebruik mee gebeurt.

Van milieustraat naar demontagehal

In Nederland wordt jaarlijks ongeveer 2 miljard kilo aan nieuwe meubels verkocht, volgens de onderzoeksbureaus Tauw en Rebel. Ongeveer 260 miljoen kilo aan afgedankte meubels krijgt een tweede leven, vooral via kringloopwinkels en online platforms. Het grootste deel belandt in de milieustraat en daarna vaak in de verbrandingsoven.

Meubels gaan steeds minder lang mee. Jacolien Eijer, directeur van de NVRD, de vereniging voor afval- en reinigingsmanagement, tegen de NOS

Beeld: Interieur & Design Vandaag, cijfers Tauw en Rebel via NOS

Gemeenten en publieke afvalbedrijven hebben inmiddels zes demontagehallen waar meubels uit elkaar worden gehaald. Cure Afvalbeheer, actief in Eindhoven, Valkenswaard en Geldrop-Mierlo, maakt van het kunststof onder meer bierkratten en boodschappenmandjes, van hout badkamermeubels en van leer dierenriemen en barbecueschorten. Minder verbranden scheelt bovendien verbrandingsbelasting, en die komt via de afvalstoffenheffing bij huishoudens terecht.

Een deel van de fabrikanten loopt al vooruit. IKEA heeft een terugkoopservice en verkoopt reserveonderdelen voor reparatie; Ahrend knapt gebruikt kantoormeubilair op en verkoopt het opnieuw.

Branche steunt UPV meubels, met voorwaarden

De brancheverenigingen CBM en RND staan achter de invoering. CBM wil wel dat het op een werkbare manier gebeurt. RND wil eerst cijfers over hoeveel meubels rendabel te recyclen en te hergebruiken zijn, voordat er doelen worden vastgelegd.

De NVRD gaat verder en pleit voor duidelijke doelen voor duurzamer ontwerp en hergebruik, bijvoorbeeld een verplicht percentage gerecycled materiaal. Volgens de vereniging ontstaat er dan een markt voor en wordt hergebruik economisch rendabel. Fabrikanten zouden bij de verkoop van nieuwe meubels zoveel mogelijk oude moeten terugnemen; gemeenten helpen bij de rest van de inzameling.

Wat het betekent voor ontwerp en inkoop

Voor ontwerpers, interieurbouwers en inkopers verschuift de vraag van hoe een meubel eruitziet naar hoe het weer uit elkaar gaat. Bij Cure gaat een bank zonder nietjes en met veel karton in twintig minuten uit elkaar, terwijl een boxspring met een vastgeniete houten rand veel lastiger is. Demontabele verbindingen, vervangbare onderdelen en sorteerbare materialen worden zo een onderdeel van het ontwerp.

CBM besteedt er tijdens Dutch Design Week aandacht aan met een kennisprogramma over ontwerp, productdata en impact, op woensdag 21 oktober in Stayokay Eindhoven. Het kabinet verwacht het eerste conceptplan voor de UPV dit najaar; daarin moet blijken welke doelen er komen en wie welke rol krijgt bij inzameling en recycling.